Verantwoord AI-gebruik begint bij aandacht voor informatiebeveiliging
De grootste uitdaging rond AI-adoptie zit niet zozeer in de beschikbaarheid van technologie, maar in de stap van bewustwording naar concrete toepassing.
Dit artikel werd eerder gepubliceerd op CorporatieGids
AI staat bij steeds meer woningcorporaties nadrukkelijk op de agenda. Maar de stap van bewustwording naar concrete toepassing blijkt in de praktijk lastig. De vraag hoe je AI verantwoord, veilig en waardevol inzet wordt steeds urgenter. Dat vraagt niet alleen om techniek, maar ook om informatiebeveiligingsbeleid, bewustwording, grip op data en aandacht voor de impact op processen en dagelijks werk. CorporatieGids.nl sprak daarover met Accountmanager Pieter-Jan Verbeek van Ekco: “Pas wanneer AI tastbaar wordt in concrete toepassingen, ontstaat echte adoptie.”
“De grootste uitdaging rond AI-adoptie zit niet zozeer in de beschikbaarheid van technologie, maar in de stap van bewustwording naar concrete toepassing”, begint Pieter-Jan: “Veel woningcorporaties zijn inmiddels bekend met AI en beschikken over uitgebreide Microsoft-licentiebundels en Copilot-mogelijkheden. Die faciliteiten staan soms al aan, maar dan begint de echte vraag pas: hoe ga je er goed gebruik van maken en hoe breng je dat verantwoord de organisatie in? Dat is vooral een operationeel vraagstuk. Tegelijkertijd komen er steeds meer vragen vanuit gebruikers. Medewerkers zien bijvoorbeeld het Copilot-logo en vragen zich af: wat kan ik hiermee en wat mag ik ermee? Dat vraagt om richting vanuit de IT-afdeling en het management.”
Solide AI-basis
Gefaseerd aan de slag gaan met AI is volgens Pieter-Jan het devies: “Begin niet meteen organisatiebreed, maar neem allereerst de IT-afdeling goed mee. Daarbij moet duidelijk zijn wat de kansen zijn, maar ook welke bedreigingen en risico’s erbij horen. Betrek vervolgens naast de IT-afdeling ook een aantal sleutelpersonen uit de organisatie zodat breder bewustzijn ontstaat. AI is namelijk niet alleen een technisch onderwerp, maar ook tactisch en strategisch: de organisatie moet bepalen wat zij ermee wil en wat verantwoord is. Daarna neem je de gebruikers mee vanuit de visie van de corporatie: wat kan er, wat mag er en waar wil je AI voor inzetten? Pas in de vierde stap vertaal je de mogelijkheden naar concrete use-cases. Zo leg je een solide basis waarmee AI concreet wordt en je kunt toepassingen ontwikkelen die passen bij het werk en de organisatie.”
Informatiebeveiliging
Een belangrijk onderdeel van de AI-voorbereiding noemt Pieter-Jan een gedegen informatiebeveiligingsbeleid: “Daar moet anno 2026 eigenlijk altijd een visie op AI in zitten. Dat hoeft geen rocket science te zijn, maar je moet er als corporatie wel beleid op voeren omdat de kwetsbaarheid groot kan zijn. Veel corporaties zijn in de basis gestandaardiseerd op Microsoft en Copilot, waardoor informatiebeveiliging en AI onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Het begint ermee dat je begrijpt wat AI is, welke kansen het biedt en welke bedreigingen erbij horen. Dat bewustzijn is vaak nog te laag. Een praktisch voorbeeld is het verschil tussen Copilot en openbare AI-tools zoals ChatGPT, Gemini of Claude. Als medewerkers zo’n openbare tool gebruiken als alternatief, moeten zij heel goed weten welke data zij daar wel en niet in mogen delen. Bij Copilot heb je meer grip, omdat gegevens binnen de Microsoft-omgeving van de organisatie blijven en de toegang wordt bepaald door de bestaande rechten en beveiligingsinstellingen. Maar ook dan moet je als organisatie beleid, bewustwording en duidelijke kaders hebben.”
“Een ander voorbeeld is een HR-afdeling die gebruikmaakt van AI. Daar moet je heel scherp zijn op wat je opslaat, deelt of uploadt. Persoonsgegevens of salarisgegevens wil je niet onbedoeld beschikbaar maken voor bredere toepassing. Als individuele gebruiker moet je dus begrijpen welke risico’s er zijn en als organisatie moet je zorgen dat rechten, beleid en bewustwording goed zijn ingericht.”
Stappenplan
Ekco begeleidt corporaties met het neerzetten van een AI-fundament, legt Pieter-Jan uit: “Daarvoor hebben we een stappenplan waarmee we corporaties comfortabel door het AI-verhaal loodsen, zodat het onderwerp op strategisch, tactisch en operationeel niveau de juiste aandacht krijgt en iedereen weet wat er van elkaar wordt verwacht. Dat fundament is belangrijk voordat je de stap maakt naar praktische en veilige toepassingen. Onze consultants kunnen dat traject over de volle breedte begeleiden, het verhaal goed over de bühne brengen en als klankbord fungeren. Omdat we dit inmiddels bij meerdere corporaties hebben gedaan, kunnen we ervaringen delen en organisaties voorzien van praktisch advies. Zo helpen we organisaties om van losse AI-experimenten naar een aanpak te gaan die past bij beleid, informatiebeveiliging, gebruikers en concrete use-cases.”
Organisatie meenemen
Pieter-Jan verwacht dat AI de komende jaren steeds nadrukkelijker invloed krijgt op mensen, middelen en methoden binnen woningcorporaties: “AI raakt niet alleen de techniek, maar ook de manier waarop processen zijn ingericht en medewerkers hun werk doen. Daarom moet je er nu al bewust en gestructureerd mee aan de slag. Vanuit Ekco kijken we met een open blik naar dit soort ontwikkelingen en zien we dat onze rol steeds meer verschuift naar die van gesprekspartner op innovatie. We kunnen corporaties inspireren, adviseren en helpen om AI niet als los experiment te benaderen, maar als onderdeel van een bredere digitale ontwikkeling. Dat betekent dat je nu al moet nadenken over beleid, informatiebeveiliging, adoptie en concrete toepassingen. Want de technologie ontwikkelt zich snel, maar de echte waarde ontstaat pas als je weet wat je ermee wilt bereiken en hoe je de organisatie daarin meeneemt.”
Bron: CorporatieMedia
